Warsztat u nas czy w Waszej sali: porównanie dwóch wariantów

Kiedy klub seniora, stowarzyszenie albo mała firma pyta nas o warsztat, pierwsze pytanie brzmi: gdzie się spotkamy. Wydaje się drobiazgiem, a w praktyce decyduje o tym, jak będzie przebiegał cały dzień. Do wyboru są dwa warianty. Pierwszy to spotkanie w naszej sali przy ul. Kościuszki 42 w Suwałkach. Drugi to wizyta trenera w miejscu, które grupa zna: w świetlicy, domu kultury, sali parafialnej czy biurze.

Obie formy są stacjonarne, obie opierają się na tych samych ćwiczeniach i tej samej ilości czasu na rozmowę. Różni je otoczenie, dojazd i to, ile spraw organizacyjnych spada na gospodarza. Piszę ten tekst w środku zimy, kiedy wiele grup wraca do regularnych spotkań po przerwie świątecznej i właśnie wtedy najczęściej słyszę pytanie, czy warto ruszać się z domu na drugi koniec miasta.

Sala w Suwałkach jest przygotowana do pracy w kręgu: krzesła ustawiamy w półkole, tablica flipchart stoi tak, żeby każdy ją widział, a światło nie męczy oczu. Nie trzeba niczego przynosić ani rozstawiać. Grupa przyjeżdża, siada i zaczyna. To wygodne dla stowarzyszeń, które nie mają własnego lokalu albo mają go zbyt ciasny na ćwiczenia w parach i czwórkach.

Drugą zaletą jest oderwanie od codzienności. Uczestnicy rzadziej wracają myślą do spraw, które czekają w domu, a rozmowy toczą się swobodniej, bo nikt nie czuje się gospodarzem. Wadą jest dojazd. Zimą, przy śliskich drogach i krótkim dniu, dla części osób po sześćdziesiątce droga do centrum bywa po prostu uciążliwa, i warto to uczciwie policzyć, zanim zapadnie decyzja.

• Sala gotowa do pracy w kręgu i w małych zespołach
• Brak przygotowań po stronie grupy
• Neutralne miejsce sprzyja otwartej rozmowie
• Dojazd spoczywa na uczestnikach

Przy wizycie w Waszej siedzibie to my się ruszamy. Zabieramy materiały, flipchart i kartki z ćwiczeniami, a od gospodarza oczekujemy sali z krzesłami, które da się ustawić w koło, oraz miejsca na ścianie lub stojaka na arkusze. Uczestnicy czują się pewniej na znanym terenie, a dla osób, którym trudno dojechać, to często jedyna realna możliwość udziału.

Jest też korzyść mniej oczywista. Grupa, która spotyka się regularnie, ćwiczy rozmowę wśród ludzi, z którymi naprawdę rozmawia na co dzień. Przykłady z życia klubu, zebrania członków czy sporu o plan wycieczki są wtedy bliskie wszystkim. Trudność polega na tym, że w znanym otoczeniu łatwiej o przerwy, telefony i wchodzące w trakcie osoby, więc dobrze z góry ustalić, że drzwi zostają zamknięte.

Przy wyborze warto wziąć pod uwagę cztery rzeczy. Po pierwsze liczbę osób: w małej świetlicy dwadzieścia osób w kręgu to już ścisk, a ćwiczenia w czwórkach wymagają miejsca na rozmowy bez przekrzykiwania się. Po drugie możliwości dojazdu uczestników, w tym tych, którzy nie jeżdżą samochodem. Po trzecie to, czy grupa chce ćwiczyć w swoim środowisku, czy woli zmianę.

Po czwarte czas. Wizyta u Was oszczędza godzinę lub dwie podróży każdemu uczestnikowi, więc warsztat można skrócić albo wydłużyć o dłuższą przerwę z herbatą. Szczegóły terminu i zakresu ustalamy w rozmowie, bez z góry narzuconego schematu. Cenę i formę podajemy po poznaniu wielkości grupy, nie wcześniej, bo każda wymaga innego przygotowania i innej liczby ćwiczeń.

• Liczba uczestników i wielkość pomieszczenia
• Dojazd, zwłaszcza zimą
• Zżycie grupy i znajomość miejsca
• Czas, który można przeznaczyć na ćwiczenia

Niezależnie od miejsca przebieg jest podobny. Zaczynamy od krótkiego kręgu, w którym każdy mówi, jaka rozmowa sprawia mu trudność. Potem pracujemy w parach nad słuchaniem, następnie nad jasnym wyrażaniem opinii, na końcu nad spokojnym odpowiadaniem na zarzuty. Przykłady bierzemy z rodziny, sąsiedztwa i pracy, nie z polityki.

Prowadzę warsztaty tak, żeby nikt nie musiał mówić więcej, niż chce. Ćwiczenia mają formę krótkich scenek, a omówienie wraca do konkretów: co powiedziałem, co usłyszałem, co zrozumiałem. Na koniec każdy bierze do domu kartkę z jednym zadaniem na tydzień. Miejsce spotkania zmienia głównie atmosferę, nie treść, dlatego wybór nie jest tak wielki, jak się zdaje.

Jeśli grupa liczy do kilkunastu osób, spotyka się regularnie i ma własną, dość przestronną salę, polecamy wizytę trenera u Was. Uczestnicy oszczędzają siły, a przykłady z życia grupy robią się naturalne. Jeśli grupa jest większa, nie ma wygodnego lokalu albo składa się z osób z różnych miejsc, lepiej sprawdzi się nasza sala w Suwałkach.

W zimie, gdy dni są krótkie, a chodniki zdradliwe, przechylamy się ku wizycie u Was, o ile warunki lokalowe na to pozwalają. To rekomendacja, nie reguła: porozmawiajmy o grupie, a razem wybierzemy to, co będzie wygodne dla wszystkich.